ยกเครื่องจักรเข้า-ออกโรงงานด้วยเครน ต้องวางแผนอะไรบ้าง

ยกเครื่องจักรเข้าโรงงาน เปลี่ยนอะไหล่ชิ้นใหญ่ หรือย้ายเครื่องออกไปซ่อม เป็นงานที่ความยากไม่ได้อยู่ที่น้ำหนักอย่างเดียว แต่อยู่ที่ทางเข้า ความสูงหลังคา และเวลาที่โรงงานยอมหยุดเครื่องได้ บทความนี้สรุปสิ่งที่ต้องวางแผนก่อนเรียกเครน จากงานโรงงานจริงของ BIG MACHINE TRADING ตั้งแต่เครน 10 ตันในโกดัง ไปจนถึงเครน 200 ตันที่ต้องตัดหลังคาโรงงาน

1. รู้น้ำหนักจริงและจุดยก

เริ่มจากน้ำหนักเครื่องจักรที่ระบุบนป้ายเครื่อง (Nameplate) หรือคู่มือผู้ผลิต แล้วบวกน้ำหนักอุปกรณ์ยกอย่างสลิง สเก็น และคานยกเข้าไปด้วย เครื่องจักรส่วนใหญ่มีหูยกหรือจุดยกที่ผู้ผลิตกำหนด ให้ยกตามจุดนั้นเพื่อไม่ให้ตัวเครื่องบิดหรือเสียหาย ถ้าไม่มีข้อมูลน้ำหนัก ดูวิธีประเมินเบื้องต้นที่ วิธีคำนวณน้ำหนักของที่จะยกเอง

2. เลือกขนาดเครนแบบเผื่อพิกัด

เครนต้องยกได้ที่ระยะจริงจากจุดจอดถึงจุดวางเครื่อง ไม่ใช่แค่ดูตันสูงสุดของเครน และควรเหลือพิกัดเผื่อไว้ งานเปลี่ยนท่อหม้อต้มไอน้ำที่โรงงานศุภชัยเจริญทรัพย์ บอยเลอร์ เริ่มด้วยเครน 25 ตันสำหรับชิ้นที่เบากว่า แล้วเปลี่ยนเป็นเครน 50 ตันสำหรับท่อส่วนที่หนักกว่า เพื่อให้มีพิกัดเผื่อตลอดการยก อ่านวิธีดูพิกัดยกที่ Load Chart คืออะไร

3. ทางเข้า ประตู และหลังคา

ถ้าเครื่องจักรอยู่ในอาคาร ต้องดูว่าจะยกเข้าทางไหน

• เครนขับเข้าไปในอาคาร: ต้องดูความกว้าง-สูงของประตู วงเลี้ยวภายใน และความสูงเพดาน งานติดตั้งในโกดัง Free Zone บางพลีจึงใช้เครน 10 ตัน ตัวเล็กที่สุดที่ยังยื่นบูมได้สูงพอ
• ยกจากด้านนอกแล้วเข็นเข้า: เครนวางเครื่องที่หน้าประตู แล้วทีมติดตั้งเคลื่อนเข้าตำแหน่งด้วยอุปกรณ์เคลื่อนย้ายภายใน
• เปิดหลังคาแล้วหย่อนลง: เมื่อไม่มีทางอื่น เช่นถังสารเคมีสแตนเลส 37 ตันที่กิ่งแก้ว ต้องตัดแผ่นหลังคาบางส่วน ใช้เครนตีนตะขาบ 200 ตันยกข้ามอาคารแล้วหย่อนลง มีเครน 25 ตันช่วยจัดตำแหน่ง

4. นัดวันให้ไม่กระทบการผลิต

เครื่องจักรหลักของโรงงานมักหยุดได้แค่บางช่วง งานหม้อต้มไอน้ำจึงเข้าทำเฉพาะวันหยุด ต่อเนื่องหลายวันหยุดจนเสร็จ ควรจองเครนล่วงหน้าเพื่อวางแผนการเดินงานร่วมกัน และบอกลำดับงานให้ชัดว่าวันไหนยกชิ้นไหน

5. ยกขึ้นรถขนย้าย

เครื่องจักรที่ต้องส่งซ่อม ย้ายโรงงาน หรือเพิ่งนำเข้า ต้องยกขึ้นหรือลงจากรถเทรลเลอร์ ต้องมีพื้นที่ให้รถเทรลเลอร์จอดในรัศมีเครน และผูกยึดบนรถให้แน่นก่อนออกเดินทาง

เช็กลิสต์ก่อนเรียกเครนยกเครื่องจักร

• น้ำหนักเครื่องและขนาด (กว้าง ยาว สูง)
• จุดยกที่ผู้ผลิตกำหนด
• ตำแหน่งที่เครนจอดได้ และระยะถึงจุดวางเครื่อง
• ความกว้าง-สูงของประตู เพดาน และหลังคา
• สภาพพื้นที่เครนจะกางขา และท่อหรือบ่อใต้พื้น
• วันเวลาที่โรงงานหยุดเครื่องได้ และเอกสารเข้าโรงงาน อ่าน เอกสารเข้าไซต์โรงงาน-นิคมฯ

ถ้าต้องย้ายเครื่องจักรหนีน้ำ ดู น้ำท่วม เครนช่วยอะไรได้บ้าง

สรุป

งานยกเครื่องจักรในโรงงานต้องรู้น้ำหนักจริงและจุดยก เลือกเครนแบบเผื่อพิกัดที่ระยะจริง วางแผนทางเข้า ประตู และหลังคา และนัดวันที่โรงงานหยุดเครื่องได้ ส่งข้อมูลเหล่านี้ให้ทีมงาน จะได้เครนขนาดที่พอดีตั้งแต่ครั้งแรก